ອາ​ກ​ເມ​ນີ ສ້າງ​ເສດ­ຖະ­ກິດ​ດ້ວຍ​ພະ­ລັງ ແລະ ຄວາມ​ຄິດ​ທີ່​ສ້າງ­ສັນ

20.09.2019 9:25     

(ເນື່ອງ​ໃນ​ໂອກາດ​ວັນຊາດ ອາກ​ເມ​ນີ 21 ກັນ​ຍາ)

ຮຽບຮຽງ​ໂດຍ​​ : ລຸ້ງ​ດາວ

   ສາທາລະນະ​ລັດ ອາກ ​ເມ​ນີ ເປັນ​ປະເທດ ພູຜາ​ທີ່​ບໍ່​ມີ​ຊາຍ​ແດນ​ຕິດ​ຈອດ​ກັບ​ທະເລ ໃນ​ຂົງເຂດ​ຄໍ​ເຄ​ຊັດ​ໃຕ້ (Cua casus) ຂອງ​ເອີ​ຣົ​ບ-​ອາຊີ ຫຼື ຕັ້ງ​ຢູ່​ລະຫວ່າງ​ເຂດ​ຕໍ່ກັນ​ລະ ຫວ່າງ ອາຊີ​ຕາເວັນຕົກກັບເອີ​ ຣົບຕາເວັນ​ອອກ. ປະເທດ​ນີ້​ມີ​ຊາຍ​ແດນ​ຕິດ​ກັບ​ຕວກກີທາງ​ດ້ານ​ຕາເວັນຕົກ, ຕິດ​ກັບ​ຈໍ​ເຈຍ ທາງ​ດ້ານ​ເໜືອ, ຕິດ​ກັບສາ ທາລະນະ​ລັດ ນາ​ໂກ​ໂມ​ກາ ຣາບັກເອກະລາດ ແລະ ອາ​ເຊັກ​ໄບ​ຊັງ ທາງ​ດ້ານ​ຕາເວັນ ​ອອກ. ຕິດ​ກັບ​ອີ​ຣານ ແລະ ນັກ​ຊີວັນ (ດິນແດນ​ຂອງ​ອາ​ແຊັກ​ໄບ​ຊັງ) ທາງ​ດ້ານ​ໃຕ້. ມີ​ເນື້ອ​ທັງ​ໝົດ 29.800 ກິໂລ​ຕາ​ແມັດ. ມີ​ພົນລະເມືອງ​ທັງ​ໝົດ 3.045.190 ກວ່າ​ຄົນ (ຂໍ້​ມູນ​ປີ 2017), ອັດຕາ​ການ​ເຕີບ​ໂຕ​ຂອງ​ພົນລະເມືອງ -0,2%, ມີ​ນະຄອນຫຼວງ​ແມ່ນ ເຢ​ເລ​ວັນ.
ລວມ​ຍອດ​ຜະລິດ​ຕະ​ພັນ​ພາຍ​ໃນ​ປະເທດ (GDP) 25,78 ຕື້​ໂດ​ລາ(ຂໍ້​ມູນ​ປີ 2016), ອັດ ຕາ​ການ​ເຕີບ​ໂຕ​ຂອງ GDP 0,2%, ລາຍ​ໄດ້​ສະເລ່ຍ​ໃສ່​ຫົວ​ຄົນ 8.600 ໂດ​ລາ​ຕໍ່​ຄົນ​ຕໍ່​ປີ, GDP ແຍກ​ຕາມ​​ການ​ຜະລິດ: ພາກ​ກະສິກຳ 13,6%, ພາກ​ອຸດສາຫະກຳ 29,1% ແລະ ພາກ​ບໍລິການ 51,3%. ຜົນ​ຜະລິດ​ທາງ​ກະສິກຳ​ແມ່ນ​ໝາກ​ໄມ້ (ສ່ວນ​ຫຼາຍ​ແມ່ນ​ໝາກ​ລະ​ແຊັງ), ຜັກ ແລະ ສັດ. ພາກ​ອຸດ ສາຫະກຳ​ແມ່ນການ​ເຈຍ​ລະ​​ໄນ​ເພັດ, ອຸປະກອນ​ຕັດເຫຼັກ, ຫຼອມ​ໂລຫະ ແລະ ແທ່ນ​ພິມ, ມໍ​ເຕີ້​ໄຟຟ້າ, ຢາງ, ເສື້ອ​ແລ້ນ, ຖົງຕີນ, ເກີບ, ຜ້າໄໝ, ເຄ​ມີ, ລົດ​ບັນທຸກ, ເຄື່ອງ​ດົນຕີ, ແຜງ​ວົງ​ຈອນ​ໄຟຟ້າ​ຂະໜາດ​ນ້ອຍ, ການ​ຜະລິດ​ເພັດ​ພອຍ, ພັດ​ທະ​ນາ​ຊັອຟ​ແວ​ຄອມ​ພິວ​ເຕີ, ການ​ຜະລິດ​ອາຫານ ແລະ ເຫຼົ້າ. ອັດຕາ​ການ​ເຕີບ​ໂຕ​ຂອງ​ພາກ​ອຸດສາຫະກຳ 4,2%, ມູນ​ຄ່າ​ການ​ສົ່ງ​ອອກ 1,678 ຕື້​ໂດ​ລາ, ສິນຄ້າ​ສົ່ງ​ອອກ​ແມ່ນ ເຫຼັກ​ທີ່​ຍັງ​ບໍ່​ໄດ້​ນຳໄປ​ຫຼອມ, ທອງແດງ​ທີ່​ຍັງ​ບໍ່​ທັນ​ໄດ້​ຫຼໍ່, ແຮ່​ໂລຫະ, ເພດ, ຜະລິດ​ຕະ​ພັນ​ຈາກ​ແຮ່​ຕ່າງໆ, ເຄື່ອງ​ບໍລິໂພກ ແລະ ພະລັງ​ງານ. ປະເທດຄູ່​ຄ້າສົ່ງ​ອອກ​ແມ່ນ​ສົ່ງ​ໄປຣັດ​ເຊຍ 15,2%, ຈີນ 11,1%,ເຢຍ​ລະ ມັນ 9,8%, ອີ​ຣັກ 8,8%, ຈໍ​ເຈຍ 7,8%, ກາ​ນາ​ດາ 7,6% ບູນກາຣີ 5,3% ແລະ ອີ​ຣານ 5,3% (ຂໍ້ມູນ ​ປີ 2015). ມູນ​ຄ່າ​ການ​ນຳ​ເຂົ້າ 2,638 ຕື້​ໂດ​ລາ (ຂໍ້​ມູນ​ປີ 2016). ສິນຄ້າ​ນຳ​ເຂົ້າ​ແມ່ນ ແ​ກັສ​ທຳ​ມະ​ຊາດ, ປີ​ໂຕ​ຣ​ລຽມ, ຜະລິດ​ຕະ​ພັນ​ໃບ​ຢາສູບ, ເຄື່ອງ​ບໍລິໂພກ ແລະ ເພັດ. ປະ ເທດ​ຄູ່​ຄ້າ​ນຳ​ເຂົ້າ​ແມ່ນຣັດ​ເຊຍ 29,1%, ຈີນ 9,7%, ເຢຍ​ລະ ມັນ 6,2%, ອີ​ຣານ 6,1%, ອີ​ຕາລີ 4,6% ແລະ ຕວກ​ກີ 4,2% (ຂໍ້​ມູນ​ປີ 2015).
ທ່ານ ກາ​ຣີ​ຈິນ ມຽວ​ໂກ​ນຽນ ຮອງ​ລັດຖະມົນຕີ​ກະຊວງ​ການ​ລົງທຶນ ແລະ ພັດທະນາ​ເສດຖະກິດ​ອາ​ກເມ​ນີ​ກ່າວ​ວ່າ: ເສດຖະກິດ​ຂອງ​ປະເທດ ໃນ 6 ເດືອນ​ຕົ້ນ​ປີ 2017 ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 6,1% ແລະ ເພື່ອ​ເຮັດ​ໃຫ້​ເສດຖະກິດ​ຂະຫຍາຍຕົວ​ຕ້ອງ​ມີ​ພະລັງ ແລະ ຄວາມ​ຄິດ​ທີ່​ສ້າງສັນ​ທາງ​ດ້ານ​ເສດຖະກິດ, ການ​ຄ້າ, ການ​ລົງ​ທຶນ. ໃນ​ປີ 2017 ຜົນ​ຜະລິດ​ທາງ​ດ້ານ​ອຸດ ສາຫະກຳ​ໄດ້​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 12,4% ເມື່ອ​ທຽບໃສ່​ໄລຍະດຽວ​ກັນ ຂອງປີ 2016. ໃນ​ນັ້ນ​ຂະແໜງ​ບໍ່​ແຮ່​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 8,9%, ອຸດສາ ຫະກຳ​ການ​ປຸງ​ແຕ່ງ​ເພີ່ມຂຶ້ນ 17,5%, ອຸດສາຫະກຳ​ອາ ຫານ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 8,5%, ອຸດສາຫະກຳ​ການ​ຢາ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 20,4% ແລະ ເຄື່ອງ​ດື່ມ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ 24,6%. ທ່ານ​ກ່າວ​ຕື່ມ​ວ່າ: ຕາມ​ແຜນ ການ​ແລ້ວ ໃນ​ປີ 2017 ມີ​ການ​ລົງທຶນ​ມູນ​ຄ່າ 1.220 ລ້ານ​ໂດ​ລາ​ໃນ 66 ໂຄງການ​ທີ່​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ ແລະ ສ້າງ​ວຽກ​ເຮັດ​ງານ​ທຳ​ໄດ້ 2.700 ຄົນ, ການ​ລົງທຶນ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ຊ່ວຍເຫຼືອ​ຈາກ​ລັດ​ໃນ​ຫຼາຍ​ຂົງເຂດ​ເຊັ່ນ: ກະສິກຳ, ບໍ່​ແຮ່, ການ​ກໍສ້າງ, ໄອ​ທີ, ອຸດສາຫະກຳ​ແຜ່ນແພ ແລະ ອື່ນໆ. ໃນ​ໄຕ​ມາດ 1 ປີ 2017 ການ​ລົງທຶນ​ໂດຍ​ກົງ​ຂອງ​ຕ່າງປະເທດ​ບັນລຸ 516 ລ້ານ​ໂດ​ລາ​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ​ເຖິງ 40% ທຽບໃສ່​ປີ 2016. ທ່ານ ລັດຖະມົນຕີຍັງ ​ບອກ​ວ່າ: ດຽວນີ້​ພວກ​ເຮົາ​ໄດ້​ເລີ່ມ​ການ​ປະຕິບັດ​ຂໍ້​ຕົກລົງ​ການ​ຄ້າ​ເສລີ​ກັບ​ຫຼາຍ​ປະເທດ, ພາຍ​ໃນ​ຂອບ​ວຽກ​ກັບ EEU (Eurasian economic union), ເຈລະຈາ​ກັບ​ປະເທດ​ອີ​ຣານ, ອິນ​ເດຍ ແລະ ຈີນ. ນີ້​ເປັນ​ການ​ເພີ່ມ​ໂອກາດ​ໃຫ້​ຜູ້​ຜະລິດ​ສົ່ງ​ສິນຄ້າ​ໄປຕະຫຼາດ​ເຫຼົ່າ​ນັ້ນ​ພາຍ​ໃຕ້​ການ​ຫຼຸດ​ພາ​ສີ. ຂະແໜງ​ເອກະ​ຊົນ​ແມ່ນ​ກ່ຽວ ຂ້ອງ​ໂດຍ​ກົງ​ກັບ​ຜົນ​ປະໂຫຍດ​ທີ່​ໄດ້​ຮັບ​ນີ້.
ສປປ​ລາວ ແລະ ສາທາ ລະນະ​ລັດ ອາ​ເມ​ນີ ສ້າງຕັ້ງ​ສາຍ​ພົວພັນ​ທາງ​ການ​ທູດ​ນຳ​ກັນ​ໃນ​ວັນ​ທີ 21 ເມສາ 1998.