ຈາກ “ມິດຕະພາບອັນແຂງແກ່ນສູ່ຄູ່ຮ່ວມຊາ​ຕາ​ກຳ”: ການພັດທະນາກ້າວກະໂດດຕະຫຼອດ 64 ປີແຫ່ງສາຍ​ພົວພັນການທູດຈີນ-ລາວ

ການເປີດນຳໃຊ້ທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນ ໃນປີ 2021 ໄດ້ເປີດສັງກາດໃໝ່ທີ່ພິກໂສມເສດຖະກິດພູມິພາກ ແລະ ເປັນສັນຍາລັກຂອງສອງປະເທດກ້າວເດີນສູ່ຄວາມທັນສະໄໝຮ່ວມກັນຢ່າງມີຊີວິດຊີວາ, ບົດຄວາມນີ້ຈະວິເຄາະເສັ້ນທາງແຫ່ງການພັດທະນາກ້າວກະໂດດຂອງການພົວພັນຮ່ວມມືຈີນ - ລາວ ໃນຫຼາກຫຼາຍມິຕິທັງທາງດ້ານການເມືອງ-ເສດຖະກິດ, ຄວາມເປັນຢູ່ ແລະ ວັດທະນາທຳຂອງປະຊາຊົນການພັດທະນາແບບຍືນຍົງຕະຫຼອດຮອດໂອກາດໃໝ່ໃນອະນາຄົດເພື່ອຖອດຖອນບົດຮຽນວ່າແບບຢ່າງ “ນ້ອຍແຕ່ສວຍງາມ” ນີ້ສາມາດມອບຄຳຕອບຂອງຈີນສຳຫຼັບການຮ່ວມມືລະຫວ່າງປະເທດໄດ້ແນວໃດ.

ການຮ່ວມມືທາງດ້ານການເມືອງ: ຄວາມສຳພັນ “ທັງເພື່ອນທັງພີ່ນ້ອງ” ພາຍໃຕ້ການນຳລະດັຍສູງ

1. ການຮ່ວມມືດ້ານກົນໄກໄດ້ເຮັດໃຫ້ການຄ້ຳປະກັນຢ່າງເປັນລະບົບໃຫ້ແກ່ການສ້າງຄູ່ຮ່ວມຊາຕາກຳຈີນ - ລາວ. ພາຍຫຼັງທີ່ຈີນ ແລະ ລາວໄດ້ລົງນາມໃນ "ແຜນແມ່ບົດວ່າດ້ວຍການສ້າງຄູ່ຮ່ວມຊາຕາກຳຈີນ-ລາວ",ຊຶ່ງເປັນເອກະສານທຳອິດຂອງໂລກກ່ຽວກັບການສ້າງຄູ່ຮ່ວມຊາຕາກຳທີ່ໄດ້ລົງນາມໂດຍພັກການເມືອງ, ກວມເອົາ 5 ຂົງເຂດຄື: ການສື່ສານຍຸດທະສາດ, ການຮ່ວມມືທີ່ເປັນຮູບເປັນຮ່າງ, ສະຖຽນລະພາບດ້ານການເມືອງ, ການແລກປ່ຽນມະນຸດສະທຳ ແລະ ການພັດທະນາມິດຕະພາບ, ຊຸກຍູ້ການສຳມະນາທິດສະດີເປັນປະຈຳລະຫວ່າງສອງຝ່າຍ. ເພື່ອຮ່ວມກັນຄົ້ນຄວ້າເສັ້ນທາງກ້າວເຂົ້າສູ່ສັງຄົມນິຍົມທີ່ທັນສະໄໝ, ເຊັ່ນການສຳມະນາທິດສະດີຈີນ-ລາວ ທີ່ຈັດຂຶ້ນຢູ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ແລະ ປັກກິ່ງຜັດປ່ຽນກັນເປັນເຈົ້າພາບໃນແຕ່ລະປີ. ເພີ່ມທະວີຄວາມໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈຍຸດທະສາດລະຫວ່າງບັນດາພັກການເມືອງ.
2. ສະໜັບສະໜູນຢ່າງແຂງແຮງໃນການຮ່ວມມືສາກົນ. ໃນເວທີປາໄສຫຼາຍຝ່າຍສາກົນ, ລາວໄດ້ສືບຕໍ່ສະແດງໃຫ້ເຫັນການສະໜັບສະໜູນຈີນຢ່າງໜັກແໜ້ນ. ຕົວຢ່າງໃນກອງປະຊຸມຄັ້ງທີ 52 ຂອງສະພາສິດທິມະນຸດແຫ່ງສະຫະປະຊາຊາດໃນປີ 2023, ປະເທດລາວໄດ້ຕາງໜ້າໃຫ້ຫຼາຍປະເທດໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນຈີນກ່ຽວກັບບັນຫາສິດທິມະນຸດ. ໃນຖານະທີ່ເປັນສະມາຊິກອາຊຽນ, ລາວມີບົດບາດຢ່າງຕັ້ງໜ້າໃນການປະສານງານກ່ຽວກັບ FTA ຈີນ-ອາຊຽນ ແລະ ການຮ່ວມມືດ້ານອື່ນໆ, ຊຸກຍູ້ສັນຕິພາບ ແລະ ສະຖຽນລະພາບໃນພາກພື້ນ, ການພົວພັນທາງດ້ານການເມືອງຈີນ - ລາວບໍ່ພຽງແຕ່ອີງໃສ່ມິດຕະພາບ, ປະຫວັດສາດ. ແຕ່ຍັງສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມສອດຄ່ອງອັນເລິກເຊິ່ງໃນລະບົບການພັດທະນາ ແລະ ວິໄສທັດ.

ການຮ່ວມມືທາງເສດຖະກິດ: ການປ່ຽນຜ່ານຈາກການຊ່ວຍເຫຼືອສູ່ການຮ່ວມມືແບບໄດ້ປະໂຫຍດຮ່ວມກັນ

ການຮ່ວມມືດ້ານເສດຖະກິດການຄ້າຈີນ-ລາວ ໄດ້ຜັນຂະຫຍາຍຈາກຮູບແບບການຊ່ວຍເຫຼືອເບື້ອງຕົ້ນໄປສູ່ຂອບການຮ່ວມມືແບບຍືນຍົງ ແລະ ຕ່າງຝ່າຍຕ່າງມີຜົນປະໂຫຍດ.

1. “ການປະຕິວັດ” ກ້າວໄປສູ່ພື້ນຖານໂຄງລ່າງ: ທາງລົດໄຟຈີນ-ລາວ ທີ່ໄດ້ເປີດນຳໃຊ້ໃນເດືອນທັນວາ ປີ 2021 ມີຄວາມຍາວທັງໝົດ 1,035 ກິໂລແມັດ ເຊື່ອມຕໍ່ຄຸນໝິງກັບນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ. ຮອດທ້າຍປີ 2023, ການສົ່ງອອກສິນຄ້າບັນລຸ 20 ລ້ານໂຕນ, ຊ່ວຍໃຫ້ GDP ຂອງລາວເພີ່ມຂຶ້ນ 1.5% ຕໍ່ປີ. ຊາວກະສິກອນໃນພາກເໜືອຂອງລາວສາມາດສົ່ງອອກໝາກກ້ວຍ, ໝາກມ່ວງ ແລະ ໝາກໄມ້ເຂດຮ້ອນໄປຕະຫຼາດຈີນໄດ້ຢ່າງວ່ອງໄວ. ລາຍຮັບສະເລ່ຍຂອງບາງບ້ານໄດ້ເພີ່ມຂຶ້ນຫຼາຍກວ່າສອງເທົ່າ. ນອກຈາກນັ້ນ, ການກໍ່ສ້າງເສັ້ນທາງ ແລະ ຂົວຂ້າມແມ່ນໍ້າຂອງຫຼາຍແຫ່ງໄດ້ເພີ່ມເສັ້ນທາງເຂົ້າເຖິງ. ຊຸກຍູ້ການຄ້າຊາຍແດນ ແລະ ອຳນວຍຄວາມສະດວກໃນການຂົນສົ່ງ.
2. ລົງເລິກການຮ່ວມມືດ້ານອຸດສາຫະກຳ: ເຂດພັດທະນາກວມລວມໄຊເສດຖານະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ດຳເນີນທຸລະກິດໂດຍກຸ່ມບໍລິສັດຢຸນນານກໍ່ສ້າງມາຮອດຕົ້ນປີ 2024 ໄດ້ດຶງດູດບໍລິສັດຮ່ວມທຶນຈາກຈີນ 50 ກວ່າບໍລິສັດ ຊຶ່ງກວມເອົາການຜະລິດ, ການຂົນສົ່ງ, ພະລັງງານໃໝ່ ແລະ ຂະແໜງອື່ນໆ, ສ້າງວຽກເຮັດງານທຳຫຼາຍກວ່າ 5,000 ຄົນ. ໃນຂະແໜງພະລັງງານ, ເຂື່ອນ 7 ແຫ່ງຕາມສາຍແມ່ນ້ຳອູໄດ້ຮັບການກໍ່ສ້າງ ຊຶ່ງເປັນການຮ່ວມມືລະຫວ່າງຈີນ-ລາວ. ໄດ້ສຳເລັດການຜະລິດໄຟຟ້າໄດ້ຫຼາຍກວ່າ 5,500 ລ້ານກິໂລວັດໂມງຕໍ່ປີ ແລະ ບາງສ່ວນໄດ້ສົ່ງອອກໄປໄທ ແລະ ກຳປູເຈຍ.
3. ໂຄງປະກອບການຄ້າຈີນ-ລາວ ສືບຕໍ່ໄດ້ຮັບການປັບປຸງ: ຈີນເປັນນັກລົງທຶນລາຍໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນລາວເປັນເວລາຫຼາຍປີຕິດຕໍ່ກັນ ຊຶ່ງກວມເອົາ 62% ຂອງການລົງທຶນຕ່າງປະເທດທັງໝົດຢູ່ລາວໃນປີ 2023. ພາຍໃຕ້ຂອບການຮ່ວມມືເສດຖະກິດຮອບດ້ານພາກພື້ນ (RCEP), ຜະລິດຕະພັນກະສິກຳຂອງລາວເຊັ່ນ: ຢາງພາລາ ແລະ ກາເຟ ໄດ້ເຂົ້າເຖິງຕະຫຼາດຈີນແບບບໍ່ມີພາສີ. ຊ່ວຍລາວສ້າງເສດຖະກິດສົ່ງອອກ

ການພັດທະນາເພື່ອປະຊາຊົນ ແລະ ວັດທະນາທຳ: “ໂຄງສ້າງພື້ນຖານເພື່ອເຊື່ອມໃຈຄົນ”

ການຮ່ວມມືລາວ-ຈີນ ບໍ່ໄດ້ຢຸດຢູ່ທີ່ "ການເຊື່ອມຕໍ່ທີ່ໝັ້ນຄົງ" ແຕ່ຍັງມຸ່ງໄປເຖິງ "ການເຊື່ອມຕໍ່ທີ່ອ່ອນໂຍນ" ເພື່ອເສີມຂະຫຍາຍຄວາມເຂົ້າໃຈດ້ານມະນຸດສະທຳ ແລະ ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນ.

1. ການຮ່ວມມືຫຼຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກໄດ້ກາຍເປັນຕົວແບບທີ່ສຳຄັນ; ຈີນໄດ້ສ້າງທາງຊົນນະບົດ, ແຫຼ່ງນ້ຳສະອາດທີ່ເມືອງຫຼວງພະບາງ, ຜົ້ງສາລີ, ພາກເໜືອຂອງລາວ. ໂຄງການ “ຮ່ວມມືຫຼຸດຜ່ອນຄວາມທຸກຍາກຕົວແບບອາຊີຕາເວັນອອກ” ໄດ້ກວມເອົາ 3 ແຂວງ ແລະ 3,000 ຄອບຄົວ, ຊຸກຍູ້ເຕັກໂນໂລຊີລ້ຽງປາໃນນາ. ການປູກຝັງລະບົບນິເວດເພື່ອເສີມຂະຫຍາຍຄວາມສາມາດຫຼຸດພົ້ນອອກຈາກຄວາມທຸກຍາກແບບຍືນຍົງ.

2. ການຮ່ວມມືດ້ານການສຶກສາ ແລະ ສາທາລະນະສຸກ: ມະຫາວິທະຍາໄລຂອງຈີນໄດ້ກາຍເປັນຈຸດໝາຍປາຍທາງຕົ້ນຕໍຂອງນັກສຶກສາລາວ. ໃນປີ 2024, ຈຳນວນນັກສຶກສາລາວຮຽນຢູ່ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດຈີນຢຸນນານ ມີຫຼາຍກວ່າ 1,500 ຄົນ, ກວມ 32% ຂອງນັກສຶກສາຕ່າງປະເທດທັງໝົດຂອງມະຫາວິທະຍາໄລ. ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດກວາງຊີສ້າງຕັ້ງວິທະຍາເຂດຢູ່ລາວສົ່ງເສີມການສິດສອນສອງພາສາ ແລະ ການຝຶກອົບຮົມຄູສອນທ້ອງຖິ່ນຂອງຄະນະແພດສາດຈີນທີ່ປະຈຳຢູ່ແຂວງຕ່າງໆຂອງລາວ. ຈີນໄດ້ສ້າງຕັ້ງໂຮງໝໍຂຶ້ນທີ່ແຂວງອຸດົມໄຊ ຊຶ່ງໄດ້ກາຍເປັນສູນປິ່ນປົວພະຍາດຢູ່ເຂດພາກເໜືອຂອງລາວ.

3. ຈາກທ່າອ່ຽງພາສາຈີນໄປສູ່ການຮ່ວມມືດ້ານຮູບເງົາ ແລະ ໂທລະພາບສູນວັດທະນະທຳຈີນປະຈຳລາວໄດ້ສ້າງເວທີ “ສາມທິດ” ຊຶ່ງກວມເອົາການສອນພາສາຈີນ. ງານບຸນກຸດຈີນ ແລະ ງານວາງສະແດງມໍລະດົກດ້ານວັດທະນະທຳທີ່ມີຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມກວ່າ 20,000 ຄົນຕໍ່ປີ, ໃນປີ 2023, ໄດ້ຜະລິດສາລະຄະດີຈີນ-ລາວ ທີ່ມີຊື່ວ່າ: “ດື່ມນ້ຳລຳໜຶ່ງ” ເລົ່າເລື່ອງລະບົບນິເວດ ແລະ ຊີວິດຂອງປະຊາຊົນເຂດລຸ່ມແມ່ນ້ຳຂອງສິ່ງດັ່ງກ່າວນັ້ນໄດ້ຮັບການຕອບຮັບທີ່ດີຈາກຜູ້ຊົມທັງສອງປະເທດ.

ການຮ່ວມມືການພັດທະນາສີຂຽວ

1. ການຮ່ວມມືດ້ານຊີວະນາໆພັນຂ້າມແດນ: ການປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມກາຍເປັນຈຸດເຕີບໂຕໃໝ່ຂອງການຮ່ວມມືຈີນ - ລາວ, ສອງປະເທດໄດ້ເລີ່ມດຳເນີນໂຄງການປົກປັກຮັກສາຊີວະນາໆພັນຂ້າມແດນທີ່ກວມເອົາແຂວງຫຼວງນ້ຳທາ ແລະ ແຂວງສິບສອງພັນນາຂອງຈີນ. ສຸມໃສ່ຟື້ນຟູຖິ່ນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງຊ້າງອາ ຊີ, ສ້າງເຄືອຂ່າຍຕິດຕາມກວດກາລະບົບອິນຟາເຣດ, ສປ ຈີນ ມອບອຸປະກອນຕິດຕາມສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ພາຫະນະທົດລອງໃຫ້ລາວເພື່ອຕິດຕາມຄຸນນະພາບນໍ້າໃນອ່າງແມ່ນໍ້າຂອງສະໜັບສະໜູນການກໍ່ສ້າງລະບົບຕິດຕາມສິ່ງແວດລ້ອມທີ່ທັນສະໄໝ, ໃນປີ 2024 ບໍລິສັດຈີນໄດ້ກໍ່ສ້າງໂຮງໄຟຟ້າພະລັງງານແສງຕາເວັນ 115 ເມກາວັດຢູ່ພາກໃຕ້ຂອງລາວ. ຄາດວ່າຈະຫຼຸດຜ່ອນການປ່ອຍອາຍພິດ CO₂ ຫຼາຍກວ່າ 120,000 ໂຕນຕໍ່ປີ, ໂດຍໂຄງການໄຟຟ້າຊຸມຊົນສາມາດສະໜັບສະໜູນ 25,000 ຄົນ.
2. ການປະຕິວັດສີຂຽວກັບໂຊລາເຊວ ແລະ ຍານພາຫະນະໄຟຟ້າໃນດ້ານການທ່ອງທ່ຽວທີ່ມີກາກບອນຕ່ໍາ, ຍີ່ຫໍ້ຂອງຈີນເຊັ່ນ: BYD ມີວາງຂາຍໃນຕະຫຼາດລາວ; ຊ່ວຍສ້າງເຄືອຂ່າຍການຂົນສົ່ງສາທາລະນະໄຟຟ້າແລະ ສະຖານີສາກໄຟ.

ໂອກາດໃນອະນາຄົດ: ກ້າວສູ່ຄວາມໝັ້ຄົງ ແລະ ຍືນຍົງ.

1. ລາວ-ຈີນ ຕ້ອງລົງເລິກການຮ່ວມມືໃນການຫັນເປັນດີຈີຕອນ ແລະ ສີຂຽວ; ເຂດທົດລອງການຄ້າເອເລັກໂຕຣນິກຂ້າມຊາຍແດນຈີນ-ລາວ ເລີ່ມດຳເນີນການທົດລອງລະຫວ່າງຄຸນໝິງກັບນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ບໍລິສັດທົດລອງທຳອິດສົ່ງອອກຜະລິດຕະພັນກະສິກຳ, ຫັດຖະກຳ ແລະ ການບໍລິການທ່ອງທ່ຽວວັດທະນະທຳຊ່ວຍເຊື່ອມຕໍ່ SME ຈາກທັງສອງປະເທດ.
2. ການຮ່ວມມືການທ່ອງທ່ຽວຍັງມີໂອກາດໃໝ່ລົດໄຟລາວ-ຈີນແຜນເສັ້ນທາງຄຳ “ລຸ່ມແມ່ນ້ຳຂອງ” ຈະເປີດໂຕຜະລິດຕະພັນທ່ອງທ່ຽວ “ຖ້ຽວດຽວຫຼາຍຈຸດ” ເຊື່ອມຫຼວງພະບາງ-ບໍ່ຫານ-ເມືອງປູ໋ເອີ໋ ສ້າງເສັ້ນທາງ “ນັ່ງລົດໄຟຊົມອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້” ຄຸນະພາບສູງ.
3. ທັງສອງຝ່າຍສາມາດຍົກສູງການຮ່ວມມືດ້ານວັດທະນາທຳໃຫ້ເປັນລະບົບຍິ່ງຂຶ້ນເຊັ່ນ: ສ້າງສູນການສຶກສາວິຊາຊີບກອງທຶນຄວາມຮ່ວມມືດ້ານນະວັດຕະກຳເຍົາວະຊົນເປັນຕົ້ນເພື່ອເພີ່ມພະລັງຂັບເຄື່ອນຢ່າງຍືນຍົງໃຫ້ກັບປະຊາຄົມຮ່ວມຊາຕາກຳລາວ-ຈີນ.

ຈາກ “ມິດຕະພາບອັນແຂງແກ່ນ” ສູ່ “ຄູ່ຮ່ວມຊາຕາກຳ” ຄວາມສຳພັນລາວ-ຈີນ ໄດ້ກ້າວສູ່ເສັ້ນທາງຮ່ວມມືຄຸນນະພາບສູງທີ່ມີພື້ນຖານຈາກຄວາມໄວ້ວາງໃຈຄວາມຊ່ວຍເຫຼືອ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດຮ່ວມກັນລົດໄຟລາວ-ຈີນບໍ່ພຽງເປັນເສັ້ນເລືອດຫຼັກເໜືອ-ໃຕ້ແຕ່ຍັງເປັນຂົວຕໍ່ແຫ່ງມິດຕະພາບທີ່ເຊື່ອມໃຈປະຊາຊົນຂອງທັງສອງປະເທດໃນຖານະຕົວຢ່າງທີ່ມີຊີວິດຂອງການສ້າງປະຊາຄົມຮ່ວມຊາຕາກຳຂອງມະນຸດ, ການຮ່ວມມືລາວ-ຈີນ ໄດ້ມອບຕົ້ນແບບທີ່ສາມາດຮຽນແບບໄດ້ໃຫ້ກັບປະເທດກຳລັງພັດທະນາທົ່ວໂລກ, ໃນອະນາຄົດເມື່ອການເຊື່ອມໂຍງ ແລະ ຄວາມເຂົ້າໃຈລະຫວ່າງປະຊາຊົນແໜ້ນແຟ້ນຍິ່ງຂຶ້ນ, ການສ້າງຄູ່ຮ່ວມຊາຕາກຳລາວ-ຈີນ ຊຶ່ງ “ນ້ອຍແຕ່ສວຍງາມ” ນີ້ຈະຍິ່ງປະກາຍເຈີດຈ້ານຍິ່ງຂຶ້ນ.