ວັນຢຶດອໍານາດ 23 ສິງຫາ 1945 ແລະ 23 ສິງຫາ 1975 ຂຶ້ນໃນວັນທີ 23 ສິງຫາ ຜ່ານມາ, ໂດຍການໃຫ້ກຽດປາຖະກະຖາ ຂອງທ່ານ ນິສິດ ແກ້ວປັນຍາ ຮອງລັດຖະມົນຕີກະຊວງພາຍໃນ, ມີຄະນະກົມ, ຄະນະພະແນກ, ພະນັກງານ-ລັດຖະກອນ ທີ່ສັງກັດຢູ່ບັນດາກົມ, ຫ້ອງການ ແລະ ສູນ ທົ່ວກະຊວງພາຍໃນ ເຂົ້າຮ່ວມ.
ໂອກາດນີ້, ທ່ານ ນິສິດ ແກ້ວປັນຍາໄດ້ຍົກໃຫເຫັນວ່າ: ນັບແຕ່ປີ 1986 ເປັນຕົ້ນມາພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວໄດ້ວາງແນວທາງປ່ຽນແປງໃໝ່ຢ່າງຮອບດ້ານມີຫຼັກການແລະຜ່ານການປະຕິບັດແນວທາງປ່ຽນແປງໃໝ່ດັ່ງກ່າວຊີວິດສັງຄົມໄດ້ເລັ່ງທວງໃຫ້ພັກແລະລັດເຮົາຕ້ອງຍົກລະດັບການຄຸ້ມຄອງລັດ, ຄຸ້ມຄອງເສດຖະກິດ-ສັງຄົມຂຶ້ນສູ່ລະດັບໃໝ່ດ້ວຍການຄຸ້ມຄອງຕາມລັດຖະທຳມະນູນແລະກົດໝາຍ. ຍ້ອນແນວນັ້ນ, ສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດຊຸດທີII ໃນຖານະເປັນສະພາຮ່າງລັດຖະທຳມະນູນທີ່ໄດ້ຮັບການເລືອກຕັ້ງຂຶ້ນໃນປີ 1989 ໂດຍມີຄະນະກຳມະການຮ່າງລັດຖະທຳມະນູນແຫ່ງຊາດເປັນເສນາທິການຈຶ່ງໄດ້ດໍາເນີນການຄົ້ນຄວ້າແລະສ້າງຮ່າງລັດຖະທຳມະນູນຈົນມາເຖິງກອງປະຊຸມສະໄໝສາມັນເທື່ອທີ 6 ຂອງສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດຊຸດທີII ໃນວາລະປະຊຸມວັນທີ 14 ສິງຫາ 1991 ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຮອງເອົາລັດຖະທຳມະນູນສະບັບທຳອິດແຫ່ງສປປລາວແລະຕໍ່ມາປະທານປະເທດແຫ່ງສປປລາວກໍໄດ້ອອກລັດຖະດຳລັດສະບັບເລກທີ 55/ປປທ, ລົງວັນທີ 15 ສິງຫາ 1991 ວ່າດ້ວຍການປະກາດໃຊ້ລັດຖະທຳມະນູນແຫ່ງສປປລາວສະບັບທຳອິດຢ່າງເປັນທາງການ.
ລັດຖະທຳມະນູນ ແມ່ນແນວທາງຂອງພັກກຳອຳນາດ ທີ່ຖືກຫັນເປັນກົດໝາຍພື້ນຖານຂອງຊາດ, ເປັນ ພາຫະນະທີ່ສໍາຄັນພື້ນຖານ ໃນການປົກປ້ອງສິດ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດຂອງຊົນຊັ້ນກຳອຳນາດ, ຄຸ້ມຄອງ ລັດ, ຄຸ້ມຄອງ ເສດຖະກິດ - ສັງຄົມ ຂອງປະເທດ. ລັດຖະທຳມະນູນ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ ສະບັບທຳອິດ ໄດ້ປະກາດໃຊ້ໃນວັນທີ 15 ສິງຫາ 1991 ແລະ ໄດ້ຮັບການປັບປຸງ ປີ 2003, ປີ 2015 ແລະ ຈະປັບປຸງປີ 2025ເທື່ອນີ້ເປັນຄັ້ງທີ 3 ໃນຕະຫຼອດໄລຍະດັ່ງກ່າວ, ລັດເຮົາກໍໄດ້ຜັນຂະຫຍາຍລັດຖະທຳມະນູນເປັນກົດໝາຍໃນຂົງເຂດຕ່າງໆ ມີຈຳນວນທັງໝົດ 167 ສະບັບ; ໃນນີ້, ຂົງເຂດເສດຖະກິດ 75 ສະບັບ, ຂົງເຂດ ວັດທະນະທໍາ-ສັງຄົມ 42 ສະບັບ, ຂົງເຂດການປົກຄອງ ແລະ ຍຸຕິທໍາ 32 ສະບັບ, ຂົງເຂດປ້ອງກັນຊາດ- ປ້ອງກັນຄວາມສະຫງົບ 13 ສະບັບ, ຂົງເຂດຕ່າງປະເທດ 5 ສະບັບຊຶ່ງລັດຖະທຳມະນູນ ແລະ ກົດໝາຍ ເຫຼົ່ານັ້ນ ໄດ້ກາຍເປັນພາຫະນະອັນແຫຼມຄົມ ໃນການດັດປັບການພົວພັນສັງຄົມ ຕາມແນວທາງປ່ຽນແປງໃໝ່ ຢ່າງຮອບດ້ານ ມີຫຼັກການຂອງພັກ ເຮັດໃຫ້ການຄຸ້ມຄອງລັດ, ຄຸ້ມຄອງເສດຖະກິດ - ສັງຄົມ ດ້ວຍກົດໝາຍມີ ຄວາມເຂັ້ມງວດ, ສັກສິດເປັນກ້າວໆ, ສະຕິເຄົາລົບ, ປະຕິບັດລັດຖະທຳມະນູນ ແລະ ກົດໝາຍ ໃນທົ່ວສັງຄົມ ໄດ້ຮັບການຍົກສູງຂຶ້ນ ຊຶ່ງໄດ້ສ້າງເງື່ອນໄຂພື້ນຖານ ໃຫ້ແກ່ການສ້າງລັດ ສປປ ລາວ ໃຫ້ເປັນລັດທີ່ປົກຄອງດ້ວຍກົດໝາຍເທື່ອລະກ້າວ.
ລັດຖະທຳມະນູນແຫ່ງ ສປປ ລາວ ແມ່ນໝາກຜົນລວມຍອດ ຂອງການປະຕິວັດຊາດ-ປະຊາທິປະໄຕປະຊາຊົນ ພາຍໃຕ້ການນໍາພາ ຂອງພັກປະຊາຊົນ ປະຕິວັດລາວ ແລະ ແມ່ນຜົນງານອັນໃຫຍ່ຫຼວງຂອງປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ ໃນພາລະກິດປົກປັກຮັກສາ ແລະ ສ້າງສາປະເທດຊາດ ກໍຄືພາລະກິດປ່ຽນແປງໃໝ່ຮອບດ້ານ ມີຫຼັກການຂອງພັກເຮົາ, ເປັນການຢືນຢັນເຖິງຄວາມເປັນ ເອກະລາດ, ອຳນາດອະທິປະໄຕ ແລະ ຜືນແຜ່ນດິນອັນຄົບຖ້ວນ ຂອງປະເທດຊາດຕໍ່ສາກົນ ທັງສ່ອງແສງ ຢ່າງຈະແຈ້ງ ແລະ ຄົບຖ້ວນ ເຖິງຄວາມມຸ່ງມາດປາຖະໜາອັນສູງສົ່ງ ແລະ ຄວາມເດັດດ່ຽວຕັດສິນໃຈຢ່າງແຮງກ້າ ຂອງວົງຄະນາຍາດແຫ່ງຊາດລາວ ເພື່ອພ້ອມກັນສູ້ຊົນບຸກບືນສ້າງລັດເຮົາໃຫ້ເປັນລັດທີ່ປົກຄອງດ້ວຍກົດໝາຍ ຂອງປະຊາຊົນ, ໂດຍປະຊາຊົນ ແລະ ເພື່ອປະຊາຊົນຢ່າງແທ້ຈິງ ແນໃສ່ບັນລຸຈຸດໝາຍ ປະຊາຊົນ ຮັ່ງມີຜາສຸກ, ປະເທດຊາດມັ່ງຄັ່ງເຂັ້ມແຂງ, ສັງຄົມມີຄວາມສາມັກຄີເປັນປຶກແຜ່ນ, ມີປະຊາທິປະໄຕ, ຍຸຕິທຳ ແລະ ສີວິໄລ.
ຈາກນັ້ນ, ທ່ານ ນິສິດ ແກ້ວປັນຍາ ຍັງໄດ້ເລົ່າຄືນກ່ຽວກັບວັນຢຶດອໍານາດ 23 ສິງຫາ 1945 ແລະ 23 ສິງຫາ 1975ຕື່ມອີກ.
(ຂ່າວ-ພາບ: ແສງຈັນ)
ຄໍາເຫັນ