ປະທານ ສຸພານຸວົງ ແມ່ນຜູ້ນໍາທີ່ມີບົດບາດພົ້ນເດັ່ນໃນພາລະກິດປະຕິວັດປົດປ່ອຍຊາດ ແລະ ພາລະກິດປົກປັກຮັກສາ ແລະ ສ້າງສາປະເທດຊາດ, ເປັນຜູ້ນໍາທີ່ມີຄວາມເສຍສະຫຼະຜົນປະໂຫຍດສ່ວນຕົວເພື່ອສ່ວນລວມຂອງປະເທດຊາດ ແລະ ປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ. ເປັນຫຼັກແຫຼ່ງແກ່ນສານໃຫ້ແກ່ການເຕົ້າໂຮມຄວາມສາມັກຄີປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ, ຊັ້ນຄົນ, ສາສະໜາ ແລະ ເພດ-ໄວ ເຂົ້າໃນພາລະກິດປະຕິວັດ.
ຕະຫຼອດຊີວິດການເຄື່ອນໄຫວປະຕິວັດ ເພິ່ນໄດ້ອຸທິດປັນຍາ, ຫົວຄິດປະດິດສ້າງ ແລະ ກໍາລັງວັງຊາຂອງຕົນ ເພື່ອພາລະກິດປະຕິວັດແຕ່ຕົ້ນຕະຫຼອດປາຍ. ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ທຸ່ມເທສະຕິປັນຍາ ແລະ ເຫຼື່ອແຮງເພື່ອສ້າງຕັ້ງແນວໂຮມຂຶ້ນ ແລະ ໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ປັບປຸງວຽກແນວໂຮມຢ່າງຕັ້ງໜ້າ. ເພິ່ນຖືວ່າການປັບປຸງ ແລະ ເພີ່ມທະວີວຽກງານແນວໂຮມ ແມ່ນພື້ນຖານອັນສໍາຄັນຂອງຄວາມສາມັກຄີເປັນປຶກແຜ່ນແໜ້ນໜາຂອງປວງຊົນລາວທັງຊາດ ຊຶ່ງເປັນໜຶ່ງໃນບັນດາປັດໄຈຕັດສິນໄຊຊະນະຂອງການຕໍ່ສູ້ປົດປ່ອຍຊາດ ແລະ ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດສອງໜ້າທີ່ຍຸດທະສາດ.
ປະທານ ສຸພານຸວົງ ແມ່ນຜູ້ນໍາທີ່ສະຫຼາດສ່ອງໃສ, ແມ່ນສັນຍາລັກແຫ່ງຄວາມສາມັກຄີ ຄວາມປອງດອງຊາດ, ມີທັດສະນະຖືກຕ້ອງເປັນທໍາ ໂດຍເລີ່ມຈາກແນວຄິດທີ່ວ່າ: ການປະຕິວັດ ແມ່ນພາລະກິດຂອງມະຫາຊົນ, ທຸກສິ່ງທຸກຢ່າງມາຈາກປະຊາຊົນ, ເພື່ອຜົນປະໂຫຍດຂອງປະຊາຊົນ ແລະ ຄວາມສາມັກຄີ ແມ່ນກໍາລັງແຮງແຫ່ງໄຊຊະນະຂອງການປະຕິວັດນັ້ນ ໄດ້ສ້າງແບບແຜນວິທີເຮັດວຽກ,ການດໍາລົງຊີວິດທີ່ລຽບງ່າຍ ແລະ ເປັນແບບຢ່າງອັນດີເດັ່ນ, ມີລັກສະນະຮອບດ້ານ, ຖືເອົາຄວາມສາມັກຄີເປັນອັນໜຶ່ງອັນດຽວຂອງປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ເປັນກ້ອນກໍາລັງມະຫາສານຂອງການປະຕິວັດ, ເຊື່ອໝັ້ນກໍາລັງແຮງອັນມະຫາສານຂອງການປະຕິວັດ, ເຊື່ອໝັ້ນກໍາລັງແຮງຂອງມະຫາຊົນໃນການຕໍ່ສູ້ຕ້ານພວກຈັກກະພັດລ່າຫົວເມືອງຂຶ້ນ ພາຍໃຕ້ພັກຂອງຊົນຊັ້ນກໍາມະກອນ ທີ່ຢຶດໝັ້ນລັດທິມາກ-ເລນິນ ເປັນຜູ້ນໍາພາ.
ໃນຄໍາປາໄສຄັ້ງທໍາອິດ ໃນວັນທີ 6 ກັນຍາ 1945 ຂອງປະທານ ສຸພານຸວົງ ກ່າວຢູ່ງານໂຮມຊຸມນຸມຂອງປະຊາຊົນເມືອງເຊໂປນ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ພາຍຫຼັງ ປະທານ ຕັດສິນໃຈກັບຄືນປະເທດ ເພື່ອເຂົ້າຮ່ວມຂະບວນການຕໍ່ສູ້ກູ້ຊາດ. ປະທານ ໄດ້ກ່າວວ່າ: ແຜ່ນດິນລາວ ຕ້ອງແມ່ນຄົນລາວເປັນເຈົ້າຂອງ. ສະນັ້ນ, ພວກເຮົາທຸກຄົນຕ້ອງສາມັກຄີ, ໂຮມແຮງກັນຕໍ່ສູ້ກູ້ເອົາປະເທດຊາດອັນແສນຮັກຂອງພວກເຮົາກັບຄືນມາໃຫ້ໄດ້. ການທົດສອບຄັ້ງທໍາອິດໃນແປວໄຟປະຕິວັດໄດ້ເກີດຂຶ້ນໃນບັ້ນຮົບປ້ອງກັນຕົວເມືອງທ່າແຂກຄັ້ງວັນທີ 21 ມີນາ 1946 ອັນໄດ້ພິສູດຄວາມສາມາດຂອງປະທານ ສຸພານຸວົງ ໃນຖານະເປັນນັກຍຸດທະວິທີການທະຫານ ແລະ ເປັນຜູ້ນໍາພາ, ເຖິງວ່າໄດ້ຮັບບາດເຈັບໜັກໃນການຕໍ່ສູ້ທີ່ບໍ່ກໍ້າເກິ່ງກັບກອງທັບຈັກກະພັດໂຕເກົ່າກໍຕາມ ແຕ່ແປວໄຟປະຕິວັດໃນໃຈຂອງປະທານ ກໍບໍ່ໄດ້ດັບມອດແຕ່ປະການໃດ,ກົງກັນຂ້າມ ກໍຍັງເພີ່ມທະວີຄູນຂຶ້ນ ນັ້ນແມ່ນຈິດໃຈຮັກຊາດຂອງທ່ານ ປະທານ ສຸພານຸວົງ.
ວັນທີ 13 ສິງຫາ 1950 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຜູ້ແທນແນວລາວຕໍ່ຕ້ານທົ່ວປະເທດໄດ້ເປີດຂຶ້ນຢູ່ ຕວຽນ (ຫວຽດນາມ) ໄດ້ຕົກລົງສ້າງຕັ້ງແນວໂຮມເອກະພາບແຫ່ງຊາດຢ່າງເປັນທາງການ ໂດຍໃສ່ຊື່ວ່າ ແນວລາວອິດສະຫຼະ ແລະ ສ້າງຕັ້ງລັດຖະບານລາວຕໍ່ຕ້ານ. ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຮັບເລືອກຕັ້ງໃຫ້ເປັນປະທານແນວລາວອິດສະຫຼະ ທັງເປັນລັດຖະເສນາ (ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ) ຂອງລັດຖະບານລາວຕໍ່ຕ້ານ.
ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າໃນທົ່ວປະເທດ ຄົນລາວທຸກຄົນ ບໍ່ວ່າຍິງ-ຊາຍນ້ອຍໃຫຍ່ ບໍ່ຈໍາແນກວ່າເຜົ່າໃດ, ສາສະໜາໃດ, ຈົ່ງສາມັກຄີກັນເຂົ້າເປັນກ້ອນກໍາລັງອັນກ້າແກ່ນ,ເດັດດ່ຽວດໍາເນີນການຕໍ່ຕ້ານຈົນເຖິງໄຊຊະນະສົມບູນ. ຂັບໄລ່ພວກຈັກກະພັດອອກຈາກປະເທດ, ກໍາຈັດພວກຂາຍຊາດ, ເຮັດໃຫ້ປະເທດຊາດເປັນເອກະພາບ, ຄັດຄ້ານກ່າວປະນາມ ແລະ ຕ້ານທຸກກົນອຸບາຍແຊກແຊງບໍ່ວ່າຈັກກະພັດໂຕໃດໆ.
ວັນທີ 6 ມັງກອນ 1956 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດ ຄັ້ງທີ II ຂອງແນວລາວອິດສະຫຼະ ໄດ້ເປີດຂຶ້ນຢູ່ ແຂວງຫົວພັນ ໄດ້ຕົກລົງປ່ຽນຊື່ ແນວລາວອິດສະຫຼະ ມາເປັນແນວລາວຮັກຊາດ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຮັບເລືອກຕັ້ງ ເປັນປະທານຄະນະກໍາມະການສູນກາງແນວລາວຮັກຊາດ. ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຖະແຫຼງວ່າ: ຢາກເຮັດການຕໍ່ສູ້ກູ້ຊາດໄດ້ຮັບໄຊຊະນະຕ້ອງຮັບປະກັນ 3 ປັດໄຈໄປພ້ອມໆກັນຄື: ຕ້ອງມີພັກນໍາພາ, ມີກໍາລັງອາວຸດທີ່ເຂັ້ມແຂງ ແລະ ມີແນວໂຮມເອກະພາບທີ່ກວ້າງຂວາງ.
ໜ້າທີ່ຂອງແນວລາວຮັກຊາດໃນສະໄໝນັ້ນ ແມ່ນຕ້ອງອອກແຮງສາມັກຄີປວງຊົນຕ້ານຈັກກະພັດ ແລະ ລູກມື, ເຕົ້າໂຮມທຸກກໍາລັງ ແລະ ສິດປະຊາທິປະໄຕ, ປະຕິບັດຄວາມສະເໝີພາບລະຫວ່າງຍິງ-ຊາຍ, ປົກປັກຮັກສາ ແລະ ຂະຫຍາຍກໍາລັງຮັກຊາດ, ຍາດແຍ່ງເອົາຄວາມເປັນໃຈສະໜັບສະໜູນຂອງປະຊາຊົນຜູ້ຮັກຫອມສັນຕິພາບໃນໂລກ.
ໃນເວລາທີ່ພັກເຮົາຍັງເຄື່ອນໄຫວແບບປິດລັບນັ້ນ, ແນວລາວຮັກຊາດ ໂດຍແມ່ນ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ເປັນຄັນທຸງ ໄດ້ເຄື່ອນໄຫວແບບເປີດເຜີຍ. ເປັນຜູ້ນໍາເອົາແນວທາງນະໂຍບາຍຂອງພັກເຂົ້າສູ່ປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ທັງເປັນຍຸດໂທບາຍທີ່ມີຜົນສັກສິດໃນການປະຕິບັດແນວທາງການປະຕິວັດຊາດປະຊາທິປະໄຕຂອງພັກ; ໃນຖານະເປັນປະທານຄະນະກໍາມະການສູນກາງແນວລາວສ້າງຊາດ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ໝູນໃຊ້ນະໂຍບາຍແນວໂຮມຂອງພັກຢ່າງມີໄຫວພິບ, ສົມທົບກັບຫຼາຍຮູບການຢ່າງອຸດົມສົມບູນ. ເພິ່ນບໍ່ພຽງແຕ່ດຶງດູດເອົາປະຊາຊົນຢູ່ເຂດຊົນນະບົດຫ່າງໄກສອກຫຼີກ ໂດຍສະເພາະແມ່ນຢູ່ສອງແຂວງເຕົ້າໂຮມ (ຫົວພັນ ແລະ ຜົ້ງສາລີ) ເທົ່ານັ້ນ, ຍັງເປັນທີ່ຍ່ອມຮັບຂອງຊົນຊັ້ນຕ່າງໆໃນຕົວເມືອງໃຫຍ່ ແລະ ປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າໃນ 10 ແຂວງ ທົ່ວປະເທດໃນເວລານັ້ນ ຊຶ່ງສະແດງອອກໃນບັ້ນເລືອກຕັ້ງເພີ່ມໃນປີ 1958 ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຮັບຄະແນນສຽງຢ່າງຖ້ວມລົ້ນເປັນປະຫວັດສາດຂອງການເລືອກຕັ້ງສະມາຊິກສະພາຜູ້ແທນລາຊະດອນ.
ວັນທີ 6 ເມສາ 1964 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ແນວລາວຮັກຊາດຄັ້ງທີ III ໄດ້ເປີດຂຶ້ນຢູ່ແຂວງຫົວພັນປະທານ ສຸພານຸວົງ ໄດ້ຮັບເລືອກຕັ້ງ ເປັນປະທານຄະນະກໍາມະການສູນກາງແນວລາວຮັກຊາດ. ເພິ່ນຍັງໄດ້ຮຽກຮ້ອງເຖິງປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າທຸກຊັ້ນຄົນ, ສາສະໜາ, ທຸກເພດໄວ ຈົ່ງຮັດແໜ້ນຄວາມສາມັກຄີ ປົກປັກຮັກສາເຂດປົດປ່ອຍໄວ້ໃຫ້ໄດ້ຢ່າງໝັ້ນຄົງ ແລະ ຂະຫຍາຍຂະບວນການຕໍ່ສູ້ເຂົ້າສູ່ເຂດຄວບຄຸມຂອງ ສັດຕູ.
ວັນທີ 1-2 ທັນວາ 1975 ກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດ ເປີດຂຶ້ນຢູ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ກອງປະຊຸມໄດ້ເປັນເອກະພາບແຕ່ງຕັ້ງ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ເປັນປະທານປະເທດຜູ້ທໍາອິດຂອງ ສປປ ລາວ ແລະ ເປັນປະທານສະພາປະຊາຊົນສູງສຸດ. ຊື່ສຽງຂອງເພິ່ນໄດ້ຕິດແໜ້ນກັບປະຫວັດສາດຂອງປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ, ຕິດແໜ້ນກັບວຽກງານແນວໂຮມ, ປະທານໄດ້ອຸທິດສະຕິປັນຍາ, ເຫຼື່ອແຮງທັງໝົດຂອງຕົນປະກອບສ່ວນໃນຂະບວນການຕໍ່ສູ້ ຈົນເຮັດສໍາເລັດພາລະກິດປົດປ່ອຍຊາດຢ່າງສົມບູນ.
ປະທານ ໄກສອນ ພົມວິຫານ ໄດ້ກ່າວສັນລະເສີນ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ວ່າ: ໂດຍເດີນຕາມເສັ້ນທາງຂອງພັກຄວາມສາມາດ, ຄຸນນະທໍາ ແລະ ອິດທິພົນຂອງສະຫາຍ ໄດ້ກາຍເປັນສິ່ງຊຸກຍູ້ປຸກລະດົມ, ດຶງດູດປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ, ຊັ້ນຄົນຕ່າງໆທີ່ຢູ່ພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ, ປະກອບສ່ວນສ້າງກ້ອນກໍາລັງສາມັກຄີ ເປັນອັນໜຶ່ງອັນດຽວກັນ ໃນແນວໂຮມເອກະພາບແຫ່ງຊາດ ຊຶ່ງອັນນັ້ນໄດ້ເປັນໜຶ່ງໃນປັດໄຈອັນສໍາຄັນທີ່ຮັບປະກັນໄຊຊະນະຂອງການປະຕິວັດປະເທດເຮົາໃນແຕ່ລະໄລຍະ.
ໃນໂອກາດວັນຄ້າຍວັນເກີດ ຂອງປະທານ ສຸພານຸວົງ ຄົບຮອບ 116 ປີ (13/7/1909 - 13/7/2025) ທົ່ວພັກ, ທົ່ວກອງທັບ, ພະນັກງານ-ສະມາຊິກພັກ ຕະຫຼອດຮອດປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ຈົ່ງຮໍ່າຮຽນເອົາ ຄຸນສົມບັດ, ແບບຢ່າງທີ່ດີ ຂອງທ່ານ ປະທານ ສຸພານຸວົງ ໃນການເພີ່ມທະວີການເຕົ້າໂຮມກໍ່ສ້າງ ແລະ ສຶກສາອົບຮົມກ້ອນກໍາລັງສາມັກຄີປອງດອງທົ່ວປວງຊົນລາວທັງຊາດຢ່າງແໜ້ນແຟ້ນ ບົນພື້ນຖານພັນທະພາບກໍາມະກອນຊາວກະສິກອນ ແລະ ນັກຮຽນຮູ້ປັນຍາຊົນປະຕິວັດໃຫ້ມີຄວາມເປັນເອກະພາບ ເດີນຕາມອຸດົມການແຫ່ງການສ້າງປະເທດລາວໃຫ້ມັ່ງຄັ່ງເຂັ້ມແຂງ ປະຊາຊົນຮັ່ງມີຜາສຸກ ສັງຄົມມີຄວາມສາມັກຄີປອງດອງ, ມີປະຊາທິປະໄຕ, ຍຸຕິທໍ ແລະ ສີວິໄລ. ປຸກລະດົມກໍາລັງແຮງຂອງທຸກຊັ້ນຄົນ, ຊົນເຜົ່າ, ເພດໄວ ເຂົ້າຮ່ວມປະຕິບັດທຸກຂະບວນວຽກງານແຫ່ງການປົກປັກຮັກສາ ແລະ ສ້າງສາພັດທະນາປະເທດຊາດຕາມແນວທາງປ່ຽນແປງໃໝ່ຢ່າງຮອບດ້ານຂອງພັກ ໂດຍເສີມຂະຫຍາຍນໍ້າໃຈຮັກຊາດ, ຈິດໃຈເປັນເອກະລາດ ເປັນເຈົ້າຕົນເອງ, ເພິ່ງຕົນເອງ ແລະ ສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງດ້ວຍຕົນເອງ.
ປະທານ ສຸພານຸວົງ ວິລະບູລຸດຂອງຊາດລາວ ຍັງຝັງເລິກໃນດວງໃຈຂອງປວງຊົນລາວທົ່ວທັງຊາດຕະຫຼອດໄປ.
ຄໍາເຫັນ