ທ່ານ ບົວຫົງ ຄຳຫາ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ: ພະຍາດອະຫິວາໝູອາຟຣິກາ ໄດ້ແຜ່ລະບາດເຂົ້າມາ ສປປ ລາວ ເປັນຄັ້ງທຳອິດໃນເດືອນມິຖຸນາ 2019 ຢູ່ເມືອງຕຸ້ມລານ ແຂວງສາລະວັນ ແລະ ໄດ້ກາຍເປັນພະຍາດປະຈຳທ້ອງຖິ່ນໃນເວລາຕໍ່ມາ. ສໍາລັບການລະບາດຄັ້ງໃໝ່ນີ້ ໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນມາແຕ່ເດືອນທັນວາ 2025 ຢູ່ເມືອງໄຊຍະບູລີແຂວງໄຊຍະບູລີ. ເຖິງວ່າເຈົ້າໜ້າທີ່ຈະສາມາດຄວບຄຸມໄດ້ໃນໄລຍະໜຶ່ງ ແຕ່ໃນກາງເດືອນມິຖຸນາ 2026 ກໍໄດ້ເກີດການລະບາດຄັ້ງໃໝ່ຕື່ມອີກ. ຮອດວັນທີ 22 ກັນຍາ 2026, ສະພາບການລະບາດໄດ້ຂະຫຍາຍວົງກວ້າງອອກເປັນ 7 ແຂວງ, 19 ເມືອງ, 95 ບ້ານ. ໃນນັ້ນ ມີໝູຕາຍ ແລະ ຖືກຂ້າທຳລາຍທັງໝົດ 14,002 ໂຕ (ໝູລ້ຽງແບບຄອບຄົວ 79.2% ແລະ ໝູຟາມ 20.8%), ລວມມູນຄ່າຜົນເສຍຫາຍເບື້ອງຕົ້ນປະມານ 58.8 ຕື້ກວ່າກີບ. ບັນດາແຂວງທີ່ມີການລະບາດ ປະກອບມີ: ຜົ້ງສາລີ, ໄຊຍະບູລີ, ຫົວພັນ, ໄຊສົມບູນ, ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ອຸດົມໄຊ ແລະ ຫຼວງພະບາງ.
ສາເຫດຕົ້ນຕໍທີ່ເຮັດໃຫ້ພະຍາດແຜ່ລະບາດ ເນື່ອງຈາກຊາວກະສິກອນບາງສ່ວນຍັງຖືເບົາ ແລະ ຂາດການປະຕິບັດມາດຕະການປ້ອງກັນທາງຊີວະພາບ, ການລັກລອບນຳເຂົ້າສັດ-ຜະລິດຕະພັນສັດຜິດກົດໝາຍ, ການສວຍໂອກາດຂ້າ ແລະ ຂາຍສັດຕິດເຊື້ອ, ລວມທັງການຄຸ້ມຄອງການເຄື່ອນຍ້າຍສັດທີ່ຍັງບໍ່ທັນເຂັ້ມງວດ. ສະນັ້ນ ເພື່ອບັນເທົາຜົນກະທົບທາງດ້ານເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ຂອງຜູ້ປະກອບການ ແລະ ຊາວກະສິກອນ, ຂະແໜງການກ່ຽວຂ້ອງຈຶ່ງໄດ້ກຳນົດມາດຕະການຜ່ອນຜັນຕາມແຕ່ລະເຂດພື້ນທີ່ ຄື:
ເຂດສີແດງ (ເຂດລະບາດ): ສືບຕໍ່ໂຈະການເຄື່ອນຍ້າຍໝູ ແລະ ຊີ້ນໝູ ລະຫວ່າງ ແຂວງ ສູ່ ແຂວງ, ເມືອງ ສູ່ ເມືອງ ແລະ ຫ້າມນຳເຂົ້າຈາກຕ່າງປະເທດໂດຍເດັດຂາດ, ເຂດສີເຫຼືອງ (ເຂດສ່ຽງ): ສືບຕໍ່ຕິດຕາມຢ່າງໃກ້ຊິດ. ຟາມລະບົບປິດທີ່ມີມາດຕະຖານອາດໄດ້ຮັບການພິຈາລະນາເຄື່ອນຍ້າຍເປັນກໍລະນີພິເສດ ແຕ່ຕ້ອງຕິດຕາມສຸຂະພາບສັດຢ່າງນ້ອຍ 14 ວັນ ແລະ ກວດວິໄຈຫາເຊື້ອ, ເຂດສີຂຽວ (ເຂດບໍ່ທັນລະບາດ): ຜ່ອນຜັນໃຫ້ເຄື່ອນຍ້າຍ ແລະ ຈຳໜ່າຍໄດ້ ແຕ່ຕ້ອງມີແຜນຄຸ້ມຄອງຮັດກຸມ. ໂດຍຕ້ອງກຳນົດຟາມ, ພາຫະນະ, ເສັ້ນທາງ, ໂຮງຂ້າສັດ ແລະ ຕະຫຼາດ. ຕ້ອງເກັບຕົວຢ່າງເລືອດກວດວິໄຈກ່ອນເຄື່ອນຍ້າຍ, ຜ່ານການກວດກາອະນາໄມຊີ້ນຈາກສັດຕະວະແພດ, ມີໃບນຳສົ່ງຊີ້ນຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລະ ປະຕິບັດມາດຕະການຂ້າເຊື້ອພາຫະນະຢ່າງເຄັ່ງຄັດ.
ໃນຕອນທ້າຍ, ທ່ານ ບົວຫົງ ຄຳຫາ ໄດ້ເນັ້ນຢ້ຳເຖິງພໍ່, ແມ່, ປະຊາຊົນ ແລະ ຜູ້ບໍລິໂພກ ໃຫ້ບໍລິໂພກຂໍ້ມູນຂ່າວສານຢ່າງມີສະຕິ ແລະ ບໍ່ໃຫ້ແຕກຕື່ນ. ຍ້ອນວ່າ ພະຍາດອະຫິວາໝູອາຟຣິກາ ບໍ່ໄດ້ເປັນໄພອັນຕະລາຍໂດຍກົງຕໍ່ສຸຂະພາບຂອງຄົນ. ປະຊາຊົນຍັງສາມາດບໍລິໂພກຊີ້ນໝູໄດ້ຕາມປົກກະຕິ ແຕ່ຂໍໃຫ້ເພີ່ມຄວາມລະມັດລະວັງໂດຍການເລືອກຊື້ຊີ້ນໝູຈາກແຫຼ່ງທີ່ເຊື່ອຖືໄດ້ ແລະ ປຸງແຕ່ງໃຫ້ສຸກດີກ່ອນຮັບປະທານ.
(ຂ່າວ: ແສງຈັນ)
ຄໍາເຫັນ